index
POETIC SYNAPSES tot nu toe
Op basis van een vriendschap die al tientallen jaren duurt, vroeg John Irons in 2023 aan Albert Hagenaars of die interesse had om samen met hem een onbestemd aantal Nederlandstalige gedichten in het Engels te vertalen. Het was de bedoeling dat vooral dichters aan bod zouden komen van wie hij nog geen werk had vertaald of slechts een paar verzen.
Er werd overeengekomen dat Albert een tekst kiest, John een ruwe versie maakt, Albert daarop reageert en ze vervolgens samen tot een definitief resultaat komen.
De naam van het project werd Poetic Synapses.
In twee jaar tijd maakten ze onregelmatig maar gestaag vijftig vertalingen. Een recent gedicht van Patrick Cornillie opende in december 2023 de reeks.
Ter gelegenheid van de 50e editie wilde John een tekst van Albert zelf vertalen. Die selecteerde daarvoor een ongepubliceerd gebleven vers: ‘Het tapijt van Bayeux’.
HET HUIS AAN HET KANAAL
Zie hem weer zijn vaste stek opzoeken
aan de oever van het eerste ochtendlicht.
Om daar uren onverstoord te zitten turen
over het oppervlak van een schrijftafel –
waar de wind rimpelloos, de verten ver
en de woorden ongrijpbaar
en doorzichtig als water zijn.
Wat houdt dan wie, wie houdt daar wat
aan de lijn: het gedicht de dichter
of de dichter het gedicht?
Patrick Cornillie
THE HOUSE BY THE CANAL
See him take up his fixed spot once more
on the bank in the early morning light.
Where undisturbed he sits for hours gazing
out across the surface of a writing desk –
with the wind unruffled, the distance
distant and the words as elusive
and transparent as water.
What then holds whom, who there holds what
on the line: the poem the poet
or the poet the poem.
Geen directe foto van het tapijt maar van twee boekpagina's.
HET TAPIJT VAN BAYEUX
In de kathedraal doorstond het brand,
de Revolutie, oorlog en vocht van eeuwen.
Nu licht het in de verdonkerde seminariezaal
op met zeventig meter aan propaganda,
verknoopt tot helden, doden en fabeldieren.
Het schieten, het hakken en het steken
van één dag werden jarenlang, steek voor steek,
met wol op lijkbleek linnen aangebracht,
de vrees en roes van mannen teruggebracht
tot geduld van vereelte vrouwenvingers.
Geen naald stopt de plicht van pijlen, zwaarden
en bijlen, geen blik wendt af van het lot.
Iedere ademstoot verwarmt het glas, verhevigt
kleuren, roept strijd weer op tot de realiteit
van bloed uit maliën, sijpelend in geplet gras,
tot de repeterende breuk tussen macht en recht.
THE BAYEUX TAPESTRY
In the cathedral it withstood fire,
the Revolution, centuries of war and mildew.
Now it gleams in the darkened seminary room
with its seventy metres of propaganda,
entwined into heroes, the dead and beasts of fable.
The shooting, the hacking and the stabbing
of a single day were year upon year, stitch by stitch,
laid out in wool on ashen-pale linen
the fear and fury of men reduced to
the patient toil of calloused female fingers.
No needle prevents the business of arrows, swords
and axes, no look deflects fate.
Each exhalation warms the glass, intensifies
colours, re-evokes battle into the reality
of blood from chain-mail, seeping through trampled grass,
into the infinite recurrence of might against right.
In de volgorde van publicatie volgen hieronder beide versies van de 50 gedichten.
VERTAALLIJST
John op bezoek in Bergen op Zoom. Foto: Siti Wahyuningsih, 2007.
ABOUT JOHN IRONS
John Irons was born in the English town of Harrogate in 1942. He studied modern languages at Cambridge, before doing research in Dutch and completing his doctorate on 'The development of Imagery in the Poetry of PC. Boutens’. He moved to Scandinavia in 1968 and is now living in the town of Svendborg.
He has been active as a translator of poetry for many years. His translations of Dutch poetry include such writers as Hugo Claus, Gerrit Komrij and Rutger Kopland. He was also a regular contributor to Poetry International in Rotterdam. In 2003 he published 'Tropical Drift', the complete translation of 'Tropendrift', and in 2010 'The third harvest', both books by Albert Hagenaars.
Other translated authors include N.F.S. Grundtvig, B.S. Ingemann, Klaus Hoeck (Denmark), Henrik Wergeland, Erling Kittelsen and Torild Wardenær (Norway), Bellman, Nils Ferlin and Lars Gustafsson (Sweden), Goethe, Hebbel, Hölderlin and Stefan George (Germany) and Rainer Maria Rilke (Austria) into English.
One of his most important books is '100 Danish Poems - From the Medieval Period to the Present Day', published by Museum Tusculanum Press/University of Washington Press in 2011.
Together with translator Paul Vincent he produced '100 Dutch-language Poems from the Medieval Period to the Present Day'.
He has gained several awards for his translations, the most recent of which being the Hans Christian Andersen Prize in 2024. This was for his new, complete and definitive translation of all of Andersen’s tales and stories.
Besides poetry there are specialties like art, philosophy and education.
index